PandemicFlu GR

ΣΟΒΑΡΗ ενημέρωση για την πανδημία γρίπης

Πρέπει να κάνουμε φέτος το εμβόλιο της εποχικής γρίπης?

with 8 comments

Επειδή το θέμα είναι πολύπλοκο, θα προσπαθήσω να σας παραθέσω μία μία τις παραμέτρους του, ώστε να βγάλετε τα δικά σας συμπεράσματα.

Επίσης τονίζω οτι ο καθένας θα πρέπει να συζητά αυτά τα θέματα με τον ιατρό του, ο οποίος ξέρει το πλήρες ιστορικό του καθενός. Τα παρακάτω δεν αποτελούν σύσταση να εμβολιαστείτε ή να μην εμβολιαστείτε. Ο καθένας είναι υπεύθυνος να αποφασίσει για τον εαυτό του, αφού συζητήσει με τον ιατρό του.

Πάμε λοιπόν να δούμε κάποια δεδομένα:

1. Το εμβόλιο της γρίπης (εποχικής ή νέας) δεν προστατεύει από πάσα νόσο

Δυστυχώς πολύς κόσμος νομίζει οτι αν κάνει το εμβόλιο της γρίπης δε θα αρρωστήσει το χειμώνα. Ουδέν αναληθέστερον. Το εμβόλιο της εποχικής γρίπης προστατεύει ΜΟΝΟ από τον ιό της γρίπης, όχι από οποιονδήποτε ιό ή μικρόβιο που μπορεί να προκαλέσει λοιμώξεις του αναπνευστικού. Προστατεύει δε ΜΟΝΟ για τη χρονιά που το κάνει κανείς, διότι όπως έχουμε πει κάθε χρόνο ο ιός της γρίπης μεταλάσσεται, και κυκλοφορούν διαφορετικά στελέχη του.

1. Το εμβόλιο της γρίπης (εποχικής ή νέας) δεν προστατεύει από πάσα νόσο

Δυστυχώς πολύς κόσμος νομίζει οτι αν κάνει το εμβόλιο της γρίπης δε θα αρρωστήσει το χειμώνα. Ουδέν αναληθέστερον. Το εμβόλιο της εποχικής γρίπης προστατεύει ΜΟΝΟ από τον ιό της γρίπης, όχι από οποιονδήποτε ιό ή μικρόβιο που μπορεί να προκαλέσει λοιμώξεις του αναπνευστικού. Προστατεύει δε ΜΟΝΟ για τη χρονιά που το κάνει κανείς, διότι όπως έχουμε πει κάθε χρόνο ο ιός της γρίπης μεταλάσσεται, και κυκλοφορούν διαφορετικά στελέχη του.

1. Το εμβόλιο της γρίπης (εποχικής ή νέας) δεν προστατεύει από πάσα νόσο

Δυστυχώς πολύς κόσμος νομίζει οτι αν κάνει το εμβόλιο της γρίπης δε θα αρρωστήσει το χειμώνα. Ουδέν αναληθέστερον. Το εμβόλιο της εποχικής γρίπης προστατεύει ΜΟΝΟ από τον ιό της γρίπης, όχι από οποιονδήποτε ιό ή μικρόβιο που μπορεί να προκαλέσει λοιμώξεις του αναπνευστικού. Προστατεύει δε ΜΟΝΟ για τη χρονιά που το κάνει κανείς, διότι όπως έχουμε πει κάθε χρόνο ο ιός της γρίπης μεταλάσσεται, και κυκλοφορούν διαφορετικά στελέχη του.

2. Δεν χρειάζονται όλοι το εμβόλιο της γρίπης

Η γρίπη (εποχική) στους περισσότερους ανθρώπους δεν προκαλεί βαριά νόσο. Αντίθετα είναι πιθανότερο να προκαλέσει βαριά νόσο σε ανθρώπους που ανήκουν στις λεγόμενες «ομάδες υψηλού κινδύνου». Σ’αυτούς συνιστάται να γίνεται το εμβόλιο. Εκεί συγκαταλέγονται οι άνθρωποι άνω των 60 ετών, και (ανεξαρτήτως ηλικίας) όσοι έχουν χρόνια νοσήματα (κυρίως καρδιακά, αναπνευστικά, αιματολογικά νοσήματα, νεφροπάθεια ή, σακχαρώδη διαβήτη). Επίσης τα παιδιά άνω των 6 μηνών (και ιδιαίτερα τα κάτω των 5 ετών), μόνο εφόσον έχουν κάποιο χρόνιο νόσημα.

Ας σημειωθεί οτι οι ομάδες υψηλού κινδύνου δεν είναι «μονοσήμαντες» και οτι ο κίνδυνος είναι κλιμακωτός. Π.χ. ένας απολύτως υγιής 65άρης χρειάζεται λιγότερο το εμβόλιο γρίπης απ’ότι ένα καπνιστή 60χρονο που πάσχει από χρόνια αποφρακτική πνευμονοπάθεια.

3. Η αποτελεσματικότητα του εμβολίου γρίπης ποικίλει

Το εμβόλιο της εποχικής γρίπης είναι αποτελεσματικό, όμως το όφελός του στην προστασία γενικά της δημόσιας υγείας έχει αποτελέσει αντικείμενο έντονων συζητήσεων και αμφισβήτησης. Αυτό κατά μείζονα λόγο πηγάζει απ’το οτι η αποτελεσματικότητα του εμβολίου δεν είναι ίδια κάθε χρόνο. Κι αυτό διότι το εμβόλιο κάθε χρονιά παρασκευάζεται με βάση τα στελέχη γρίπης που κυκλοφορούσαν στα τέλη της προηγούμενης περιόδου γρίπης.

Έτσι όταν ο ιός μεταλλαχθεί πολύ, και δε μοιάζει αρκετά με την προηγούμενη χρονιά, το εμβόλιο δεν έχει καλή αποτελεσματικότητα. Η ειρωνία είναι οτι όταν ο ιός της γρίπης δε μεταλλάσσεται πολύ, ο πληθυσμός έχει ούτως ή άλλως ένα ποσοστό ανοσίας. Με άλλα λόγια, και πάντα μιλώντας σε επίπεδο πληθυσμού, το εμβόλιο της εποχικής γρίπης είναι λιγότερο αποτελεσματικό τις χρονιές που το έχουμε περισσότερο ανάγκη, και αντίστροφα.

4. Το φετινό εμβόλιο της εποχικής γρίπης ΔΕΝ προστατεύει από τη νέα γρίπη

Το φετινό εμβόλιο της εποχικής γρίπης ΔΕΝ προστατεύει από τη νέα γρίπη. Έτσι η φετινή χρονιά είναι ξεχωριστή από τις άλλες διότι έχουμε δύο εμβόλια: το εποχικό και το πανδημικό εμβόλιο.

Ένα όμως είναι μαθηματικώς βέβαιο: την επόμενη χρονιά (δηλ. το χειμώνα του 2010-2011) το εμβόλιο της εποχικής γρίπης θα περιέχει το στέλεχος της νέας γρίπης. Η, όπως έχω πει ήδη από τον Ιούλιο, του χρόνου η νέα γρίπη θα είναι… εποχική γρίπη. Τούτο έχει ήδη καθοριστεί για το νότιο ημισφαίριο, που θα έχει χειμώνα στις αρχές του επόμενου χρόνου: το εποχικό εμβόλιό τους θα περιέχει και τον ιό της νέας γρίπης.

5. Αυτή τη στιγμή, ο ιός της νέας γρίπης έχει εκτοπίσει τα παλαιότερα στελέχη της εποχικής γρίπης

Μέχρι τον περασμένο Απρίλιο, οπότε και τελείωσε στην Ελλάδα η περσινή περίοδος γρίπης, κυκλοφορούσαν κυρίως ιοί γρίπης τύπου Β και Α/Η3Ν2, και λιγότερο τύπου Α/Η1Ν1 (το παλιό Η1Ν1, γιατί η νέα γρίπη είναι και εκείνη Η1Ν1 αλλά διαφορετική από τον παλιό ιό, γι’αυτό και τη γράφουμε ως Η1Ν1ν). Δείτε χαρακτηριστικά το διάγραμμα 4 και 5 από την αναφορά του ΚΕΕΛΠΝΟ. Φέτος το χειμώνα, και καθώς μπαίνουμε στη νέα περίοδο γρίπης, η νέα γρίπη δείχνει να έχει εκτοπίσει τελείως τα παλιά στελέχη. Αυτό ήδη έχει επισημανθεί, και έχει παρατηρηθεί τόσο στις ΗΠΑ και τις άλλες χώρες του βορείου ημισφαιρίου κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού, όσο και στην Αυστραλία και τις χώρες του νοτίου ημισφαιρίου που μόλις βγήκαν από τον χειμώνα τους.

Πρέπει να επισημανθεί όμως οτι άλλη η κυκλοφορία των ιών της γρίπης τους χειμερινούς μήνες (εντός περιόδου γρίπης), και άλλη όταν ο καιρός είναι ζεστός. Για το βόρειο ημισφαίριο (και την Ελλάδα) είναι αναμενόμενο οτι όλο αυτό τον καιρό θα βλέπαμε μόνο τον ιό της νέας γρίπης, που λόγω της έλλειψης ανοσίας στον πληθυσμό εξαπλώνεται σε όλο τον κόσμο (αυτό άλλωστε σημαίνει πανδημία!). Όσο για το νότιο ημισφαίριο, και εκεί είδαμε μια κυριαρχία τον νέου ιού, χωρίς όμως να εξαλειφθούν τελείως τα παλαιά στελέχη.

Πρέπει να τονίσω οτι ούτε και σ’αυτό υπάρχει απόλυτη βεβαιότητα. Πολλοί παράγοντες μπορεί να επηρεάσουν το ποιά στελέχη γρίπης θα κυκλοφορήσουν (π.χ. το κλίμα, η προηγούμενη εξάπλωση του ιού, και η αλληλεπίδραση με άλλους αναπνευστικούς ιούς π.χ. RSV). Φαίνεται όμως οτι και εδώ στην Ελλάδα η γρίπη που θα κυκλοφορήσει θα είναι κατά μείζονα λόγο η νέα, και σε αρκετά μικρό ποσοστό τα παλαιότερα στελέχη εποχικής γρίπης.

6. Η νέα γρίπη έχει διαφορετική επιδημιολογία από την παλαιά

Όπως έχει επισημανθεί, η νέα γρίπη προσβάλλει κυρίως τις νέες ηλικίες (15-40 ετών) και σχεδόν καθόλου τα άτομα άνω των 65. Αντίθετα η εποχική γρίπη προσβάλλει κυρίως τους ηλικιωμένους, και βέβαια όσους πάσχουν από χρόνια νοσήματα.

Επομένως…

Καμμία απολύτως χώρα στον πλανήτη δεν έχει συστήσει να μην κάνουν φέτος το εποχικό εμβόλιο αυτοί που κάθε χρόνο συνιστάται να το κάνουν. Ούτε οι ΗΠΑ, ούτε ο Καναδάς, ούτε η Αυστραλία, ούτε καμμία χώρα της Ευρώπης. Σ’αυτό παίζει ρόλο και κάτι άλλο: κάθε χρόνο οι σοβαρές χώρες κάνουν καμπάνιες και καταβάλλουν προσπάθεια να πείσουν όλους όσους χρειάζεται να έρθουν και να εμβολιαστούν. Δε θέλουν λοιπόν να διακινδυνεύσουν αυτές τις προσπάθειες για μια χρονιά που ο εποχικός εμβολιασμός μπορεί να έχει μικρότερη σημασία.

Κατά τα λοιπά, σε ατομικό επίπεδο, όσοι δε χρειαζόταν να κάνουν το εποχικό εμβόλιο, δε χρειάζεται να το κάνουν και τώρα. Όσοι αντίθετα ανήκαν στις ομάδες που συνιστάται να κάνουν το εμβόλιο της εποχικής γρίπης κάθε χρόνο (ηλικιωμένοι >60, παιδιά >6μηνών και ενήλικες με συγκεκριμένα χρόνια νοσήματα), δε θα είναι κακό να το κάνουν και φέτος, αλλά το όφελος που θα έχουν θα είναι μικρότερο από άλλες χρονιές. Κι αυτό γιατί τους προστατεύει μόνο από τα παλιά στελέχη, που θα κυκλοφορήσουν φέτος πολύ λιγότερο σε σχέση με τη νέα γρίπη. Επαναλαμβάνω δε οτι ο κίνδυνος εξατομικεύεται για τον καθένα που ανήκει στις ομάδες αυτές, και θα πρέπει να συζητάει με τον ιατρό του αν αξίζει τον κόπο να κάνει φέτος το εμβόλιο.

Written by hawkeye

7 Νοεμβρίου 2009 στις 16:05

Αναρτήθηκε στις Γρίπη των χοίρων

8 Σχόλια

Subscribe to comments with RSS.

  1. Γονείς παιδιών <6 μηνών υποθέτω πρέπει να κάνουν το πανδημικό. Το εποχικό όμως; Τη στιγμή που δεν ανήκουν σε ομάδα υψηλού κινδύνου (και δεν το έκαναν ποτέ); Πνευμονιόκοκκο;

    Ποια είναι η χονδρικά η πρόγνωση για παιδιά <3/6 μηνών για εποχική γρίπη και ποια για νέα; (καλά links αρκούν)

    Thanks!

    Δημήτρης

    7 Νοεμβρίου 2009 at 16:57

  2. Γονείς παιδιών <6 μηνών πράγματι ανήκουν σ'αυτούς που θα πρέπει να κάνουν το πανδημικό φέτος, για να προστατέψουν το μωρό.

    Του πνευμονιόκοκκου όχι κατηγορηματικά. Είναι μόνο για συγκεκριμένες κατηγορίες ατόμων.

    Για την εποχική γρίπη: το CDC συνιστά να εμβολιαστούν και όσοι φροντίζουν παιδιά. Αυτή είναι πάγια σύσταση, και την κάνουν και φέτος. Γεγονός όμως είναι οτι «πάει μακριά η βαλίτσα». Ο κίνδυνος είναι πολύ μικρός, και εγώ προσωπικά δε θα μπορούσα να υποστηρίξω σε έναν γονέα παιδιού <6μηνών οτι "πρέπει" να εμβολιαστεί και για την εποχική.

    Αυτό που θα πρέπει να κάνει είναι να εμβολιαστεί για την πανδημική, και βεβαίως (όπως πάντα πρέπει να γίνεται) να προσέχει πάρα πολύ τους κανόνες υγιεινής και να μη πλησιάζει το μωρό αν έχει συμπτώματα ακόμη και απλού κρυολογήματος.

    Δε καταλαβαίνω τι εννοείς «πρόγνωση» για παιδιά 3-6 μηνών. Εννοείς ο κίνδυνος να κολλήσουν γρίπη ή ο κίνδυνος να πάθουν κάποια βαριά επιπλοκή αν την κολλήσουν? Συγκεκριμένα νούμερα από ειδικές μελέτες δεν έχω υπόψη, αλλά κατά καιρούς βγαίνουν διάφορες επιδημιολογικές μελέτες όπου φαίνεται να έχουμε περισσότερες σοβαρές επιπλοκές στα μικρά παιδιά. Πόσο πολλές (σε απόλυτα νούμερα) είναι αρκετά δύσκολο μεθοδολογικά να προσδιοριστεί και εξαρτάται και από τον πληθυσμό. Ενδεικτικά και μόνο ρίξε μια ματιά εδώ.

    hawkeye

    7 Νοεμβρίου 2009 at 17:30

  3. Ευχαριστώ για την απάντηση.

    Η παιδίατρος είπε να κάνουμε (τουλάχιστον εγώ που βλέπω αρκετό κόσμο) εποχικό και πνευμονιόκοκκο. Μου έδωσε την αίσθηση ότι πίστευε πως πανδημικό θα αργήσουμε να δούμε… και μέχρι τότε το ξανασυζητάμε.

    Έχω απορία τι θα γίνει στις 16/11.

    Όσο για «πρόγνωση», ναι, εννοούσα πιθανότητα σοβαρών επιπλοκών.

    Δημήτρης

    7 Νοεμβρίου 2009 at 18:46

  4. Μπράβο γιατρέ για την προσπάθεια που κάνεις από αυτό το μετερίζι.
    Δεν διαφωνώ πουθενά και προσθέτω αυτό που λένε οι πάντες…Εμβολιασμός σημαίνει πρωτίστως προστατεύω τους άλλους από εμένα.Δυστυχώς βέβαια το κοινό ενημερώνεται πρώτα από τα ΜΜΕ και στη συνέχεια από εξειδικευμένους ανθρώπους του χώρου της υγείας κτλ.

    ΥΓ.Μια μικρή διόρθωση.Στο σημείο που λες «Έτσι όταν ο ιός μεταλλαχθεί πολύ, και δε μοιάζει αρκετά…» Γενικά οι ιοί υφίστανται μεταλλάξεις σε υψηλό ρυθμό και ο μεγάλος αριθμός διαφορετικών στελεχών υποβοηθάται και από τον υψηλό ρυθμό αναπαραγωγής.Από την άλλη όμως ο βαθμός μετάλλαξης δεν είναι πάντα ποσοτικό θέμα, δηλαδή πόσα kb RNA ή DNA έχουν αλλάξει, αλλά ποιές κωδικές περιοχές έχουν αλλάξει.Συχνά αρκεί μια απλή αντικατάσταση ενός νουκλεοτιδίου, για να δώσει μια εντελώς διαφορετική λειτουργικά πρωτεϊνη, λόγω ενός και μόνο διαφορετικού αμινοξέος και να έχεις έναν ιό με διαφορετικό καψίδιο, που δεν αναγνωρίζεται από τα αντισώματα κτλ κτλ.

    Συνέχισε με την καλή δουλειά!!!

    BioLogos

    7 Νοεμβρίου 2009 at 19:57

  5. Δε μου αρέσει να κακολογώ συναδέλφους, αλλά δε μπορώ να μη τονίσω κατηγορηματικά οτι είναι λάθος η λογική «κάνω το εμβόλιο του πνευμονιόκοκκου αφού το πανδημικό της γρίπης καθυστερεί».

    Η παρεξήγηση αυτή ξεκίνησε όταν η επιτροπή πανδημίας του υπουργείου έκανε την περίφημη σύσταση για τον πνευμονιόκοκκο τον Ιούνιο. Οι δημοσιογράφοι το διαστρέβλωσαν και το φούσκωσαν, με αποτέλεσμα να εξαφανιστεί το εμβόλιο του πνευμονιόκοκκου από τα φαρμακεία και να μη μπορούν να το βρούν αυτοί που πραγματικά το χρειάζονταν! Πάντως η επιτροπή αυτό που είπε ήταν μια υπενθύμιση ουσιαστικά, αυτοί που πρέπει να εμβολιαστούν για τον πνευμονιόκοκκο να μην το αμελήσουν.

    Ποιοί είναι αυτοί? Άτομα 60 ετών, και οι ενδιάμεσες ηλικίες εφόσον πάσχουν από συγκεκριμένα χρόνια νοσήματα ή καταστάσεις, κυριότερα η ανοσοκαταστολή, η σπληνεκτομή, ο διαβήτης η νεφροπάθεια και οι χρόνιες πνευμονοπάθειες (αναλυτικά υπάρχουν και σε επίσημη εγκύκλιο του υπουργείου υγείας).

    ΜΟΝΟ αυτά τα άτομα πρέπει να κάνουν το εμβόλιο αυτό και κανένας άλλος. Επιπλέον σημειώστε οτι τα παιδιά από δύο μηνών προβλέπεται ούτως ή άλλως (από το Εθνικό Πρόγραμμα Εμβολιασμών) να εμβολιάζονται με το συζευγμένο εμβόλιο του πνευμονιόκοκκου (το γνωστό Prevenar). Άρα δεν ισχύει η λογική «εμβολιάζω το γονέα για να προστατέψω το παιδί» που ισχύει για το εμβόλιο της γρίπης.

    Κατά τα λοιπά, είναι απόλυτα εύστοχη η απορία για το τι θα συμβεί στις 16/11 που αρχίζει ο πανδημικός εμβολιασμός στη χώρα μας. Πρόκειται να είναι το ακριβώς επόμενο post.

    Να παραθέσω επίσης το link για ένα πολύ καλό post στο blog του BioLogos σχετικά με τους αρνητές των εμβολιασμών. Αξίζει να το διαβάσετε για να είστε ενημερωμένοι. Διότι τίποτα δεν είναι αθώο σ’αυτή την υπόθεση, που τόση ζημιά έχει κάνει στη δημόσια υγεία, και τώρα εμφανίζεται σιγά σιγά και στη χώρα μας. Και που το πιο θλιβερό, κατά τη γνώμη μου, είναι οτι πολλές φορές πρωταγωνιστούν ιατροί επίορκοι.

    hawkeye

    8 Νοεμβρίου 2009 at 01:59

  6. Κατανοητά όσα λες.

    «Επιπλέον σημειώστε οτι τα παιδιά από δύο μηνών προβλέπεται ούτως ή άλλως (από το Εθνικό Πρόγραμμα Εμβολιασμών) να εμβολιάζονται με το συζευγμένο εμβόλιο του πνευμονιόκοκκου (το γνωστό Prevenar). Άρα δεν ισχύει η λογική “εμβολιάζω το γονέα για να προστατέψω το παιδί” που ισχύει για το εμβόλιο της γρίπης.»

    Μικρή σημειωση ότι στη δικη μας περίπτωση το παιδί είναι <2 μηνών. Όχι πως φαντάζομαι ότι αυτό αλλάζει κάτι.

    Δημήτρης

    8 Νοεμβρίου 2009 at 03:03

  7. Γιατρέ θα ήθελα να σχολιασετε καποια πραγματα που ακουσα σημερα απο μη ιατρικο προσωπικο:

    1)Την ημέρα του εμβολιασμου δεν τρωμε αυγο.

    2)Μετα τον εμβολιασμο για 2-3 μερες αποφευγουμε την βαριά άσκηση και προσέχουμε την διατροφη μας.

    3) Αυτο το βαζω για την πλακα αλλα το ακουσα και αυτο:
    Για 15 μερες δεν τρως τιποτα

    Βαγγέλης

    25 Νοεμβρίου 2009 at 16:09

    • Όχι, όχι και όχι. Δεν ισχύει κάτι από αυτά.

      Αυτό με το αυγό συνήθως το λέγανε παλιά οι παιδίατροι, δεν ξέρω όμως να έχει οποιαδήποτε βάση. Αν τώρα κάποιος έχει αλλεργία στο αυγό, τότε αντενδείκνυται το εμβόλιο.

      hawkeye

      25 Νοεμβρίου 2009 at 17:58


Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: